فوری: شیوه پرداخت کالابرگ آبان ۱۴۰۴ تغییر کرد
در آستانه آغاز پنجمین مرحله توزیع کالابرگ الکترونیکی، بسیاری از یارانهبگیران با ابهامات و پرسشهایی درباره آینده این طرح مواجه شدند. نگرانیها عمدتاً حول حذف احتمالی برخی خانوارها و تغییر در شیوه پرداخت یارانهها بود که میتوانست بر قدرت خرید خانوارها تأثیر بگذارد.
با وجود استقبال نسبی مردم از چهار مرحله نخست کالابرگ، فشارهای اقتصادی و نرخ بالای تورم در ماههای اخیر، بحثهایی درباره بازنگری و اصلاح مکانیزم پرداخت یارانهها از مهرماه مطرح کرده است. دولت و نهادهای نظارتی در حال بررسی مدلهای جدیدی هستند که بتوانند هدف اصلی طرح یعنی تثبیت قیمت کالاها برای اقشار آسیبپذیر را محقق کنند.
آغاز طرح و چارچوب اولیه
طرح کالابرگ الکترونیکی از ۱۱ اسفند ۱۴۰۳ رسماً آغاز شد و بهعنوان جایگزین یا مکمل یارانه نقدی برای دهکهای پایین جامعه طراحی شد تا اطمینان حاصل شود یارانه مستقیماً برای خرید کالاهای اساسی مصرف شود.
میزان اعتبار کالابرگ
اعتبار کالابرگ بر اساس دهک درآمدی به شرح زیر تعیین شد:
- دهکهای ۱ تا ۳: ۵۰۰ هزار تومان به ازای هر نفر در ماه
- سایر دهکهای مشمول: ۳۵۰ هزار تومان به ازای هر نفر در ماه
این مبلغ در حساب سرپرستان خانوار واریز و قابل استفاده در فروشگاههای مجاز بود.
اقلام مشمول کالابرگ
فاز اولیه کالابرگ شامل ۱۱ قلم کالای اساسی بود که هسته سبد غذایی خانوار را تشکیل میداد:
- لبنیات: شیر، ماست، پنیر
- پروتئین: مرغ و تخممرغ
- خواربار: برنج، روغن مایع، قند و شکر، حبوبات، و در برخی مراحل گوشت منجمد
چالشها و ابهامات
افزایش نرخ تورم بیش از ۳۰ درصد، قدرت خرید واقعی خانوارها را کاهش داد و باعث شد گمانهزنیهایی درباره تغییر روش پرداخت، افزایش اعتبار یا حذف یارانه برای برخی دهکها مطرح شود.
موضع دولت و مجلس
برای مرحله پنجم کالابرگ (آبان ۱۴۰۴)، دولت، وزارت رفاه و مجلس تصمیم گرفتند تمرکز بر ثابت نگه داشتن قیمت کالاها باشد نه صرفاً افزایش مبلغ یارانه. مدل پیشنهادی وزارت رفاه بر خرید کالاها پیش از توزیع با قیمت مبنای ثابت و کنترل زنجیره تأمین تمرکز دارد.
سخنگوی دولت، فاطمه مهاجرانی، نیز تأکید کرد که منابع مرحله پنجم تأمین شده و پرداخت به هفت دهک درآمدی ادامه خواهد داشت. نمایندگان مجلس با تأکید بر استفاده از ارز ترجیحی ۲۸۵۰۰ تومانی، تضمین کردند کالاها با قیمت ثابت عرضه شوند، حتی اگر بازار آزاد تغییر کند.
یارانهبگیران میتوانند انتظار داشته باشند که در آبان ۱۴۰۴، کالابرگ الکترونیک خود را دریافت کنند، اما ارزش واقعی یارانه از طریق ثابت نگه داشتن قیمت اقلام اساسی در سبد خرید آنها تضمین خواهد شد، نه افزایش مستقیم مبلغ اعتبار.
